close

Informacja dotycząca plików cookies
Informujemy, że używamy informacji zapisanych na urządzeniach końcowych użytkowników przy pomocy plików cookies, w celu dostosowania naszego serwisu do indywidualnych potrzeb użytkowników. Pliki cookies użytkownik może kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Korzystanie z naszego serwisu internetowego oznacza, że użytkownik wyraża zgodę na ich zapisywanie. Zgadzam się, nie pokazuj więcej tej informacji
Szczegóły polityki cookie

 Czwartek, 2019-07-18

  Najstarszy w Polsce portal o crossdressingu i transpłciowości
  Istniejemy od 2004 roku

  Ilość odwiedzin: 8165398, ilość odsłon: 64878181
Na skróty
 Familia
 Forum
 Co nowego na forum
 Blog
 Video
 Księga gości
Menu
Strona główna

Ogłoszenia

Aktualności

Nowości w portalu
Nasze projekty
Bieżące wydarzenia
Imprezy i spotkania
Kalendarz spotkań
Od redakcji
Listy do redakcji
Najpopularniejsze

Transpłciowość

Pojęcia
Identyfikacja
Terapia
Pomoc
Przeciw transfobii

Magazyn

Z kraju i ze świata
Zjawiska
Sławni transi
Na granicy płci
Miej świadomość
Prawo
Religia
Moda
Plusy / minusy
Ciekawostki
Na luzie

My i nasi bliscy

LadyLike
Żyć z „nią”
Ja i mój związek

Kultura

Prasa
Teatr
Filmy
Literatura
Grafika
Piosenki

Kawiarenka

Przemyślenia
Moja wielka przygoda
Mój pierwszy raz...
A to ja właśnie...
Transowe przygody
Moje przygody z Anną
Pamiętnik Alex
Wspomnienia Iwony
Opowiadania
Felietony w szpilkach
Biuta Bino

Transformacje

Dbamy o ciało
Makijaż - porady
Ubiór
Włosy i peruki
Dodatki
Tips & tricks
Jak oni to robią!
Makijaż – kurs
Z pomocą medycyny

Poradnik

Przewodnik
Rozmiary
Ciekawy produkt

Katalog

Nasze profile
Specjalnie dla nas
Miejsca i Kluby
Polecamy sklepy
Linki
Pliki do pobrania
Programy

Kontakt

Redakcja
Księga gości
Użytkownicy
Nasza mapa
Najnowsze artykuły
Sobota nad morzem. (189)
2019.07.23 Katowice. Wtorkowe pogaduchy przy kawie (26590)
2019.07.16 Katowice. Dyżur psychologa (26119)
Oczami Nowicjuszki (7116)
Do trzech razy sztuka czyli ... (7795)
Wiosenne Plenerowe Trans Party 2019 (21489)
Spostrzeżenia z życia transki (12225)
Trans Sylwester w Tęczówce (18994)
2018.11.24 Katowice - Trans Wieczorek w Tęczówce (22014)
2018.09.7-9 - Plenerowe Trans Party (32764)
...więcej...
Najczęściej czytane artykuły
Wymiary... idealne (700238)
Tucking&taping, czyli jak pozbyć się wypukłości w kroczu (600594)
Strony prywatne (375549)
Fryzura i makijaż, a kształt twarzy (326649)
Zakupy za granicą (292236)
Wiązanie krawata (271873)
Jaka fryzura? (235921)
Jak zrobić samemu udane zdjęcia? (234911)
Zakupy w Polsce (225987)
Zestawienie rozmiarów obuwia (222222)
...więcej...

Powrót do: Na granicy płci

Geny czy wychowanie?
Liczba wyświetleń: 10167


W skrócie:Co czyni kobietę kobietą, a mężczyznę mężczyzną – geny czy wychowanie? Czy różnice między chłopcem a dziewczynką istnieją już od kołyski? Które różnice między chłopcem a dziewczynką, mężczyzną a kobietą są wrodzone, a które wzmacniane są przez wpływ środowiska? Oto wyniki najważniejszych badań naukowych w tej dziedzinie.

Brak komentarzy do tego artykułu. Aby dodać komentarz zaloguj się.
Które różnice między chłopcem a dziewczynką, mężczyzną a kobietą są wrodzone, a które wzmacniane są przez wpływ środowiska? Oto wyniki najważniejszych badań naukowych w tej dziedzinie.

Co czyni kobietę kobietą, a mężczyznę mężczyzną – geny czy wychowanie? Czy różnice między chłopcem a dziewczynką istnieją już od kołyski? Czy chłopcy z natury myślą, czują i działają inaczej niż dziewczęta? W ciągu minionych dziesięcioleci armie neurobiologów i naukowców zajmujących się psychologią kognitywną próbowały naukowo uzasadnić raczej anegdotyczne doniesienia o różnicach płci. Jest to niezwykle trudne zadanie. Wprawdzie mózgi chłopców i dziewcząt z punktu widzenia anatomii znacznie się różnią, ale są to organy zaskakująco plastyczne, co sprawia, że różnice biologiczne w codziennym funkcjonowaniu chłopców i dziewcząt w żadnym wypadku nie są tematem trywialnym. Spróbujmy więc przyjrzeć się temu zagadnieniu.

Geny

Różnice biologiczne między płcią męską i żeńską istnieją już od momentu połączenia plemnika z komórką jajową – embriony żeńskie zawierają dwa chromosomy X, embriony męskie jeden chromosom X i jeden chromosom Y. Płeć ostatecznie determinuje gen SRY. Zawiera on informacje dotyczące budowy białka, które we wczesnym stadium rozwoju embrionalnego warunkuje rozwój jąder. Od 9 miesiąca ciąży wytwarzają one hormon testosteron, który jest odpowiedzialny za wykształcenie się pozostałych cech płciowych.

Dawniej uważano, że o płci decyduje tylko zróżnicowana koncentracja hormonów w dalszych etapach naszego rozwoju. Dziś jednak wiadomo, że drogi obu płci rozchodzą się dużo wcześniej. Badania prowadzone na myszach dowiodły, że 51 z 12 tys. genów działających w ich mózgu wykazuje zróżnicowaną aktywność w męskich i żeńskich embrionach jeszcze przed wykształceniem się jąder u samców. Rola tych genów nie jest jeszcze znana, jednak jeżeli już w tak wczesnym stadium rozwoju zaobserwować można działanie innych genów w męskim i innych w żeńskim mózgu, to nie jest wykluczone, że płciowo zróżnicowane struktury powstają zupełnie niezależnie od działania hormonów.

Hormony

Mówimy wprawdzie o męskich i żeńskich hormonach płciowych, lecz określenia te mogą być mylące. Testosteron i estradiol aktywne są zarówno u mężczyzn jak i u kobiet, różnica polega jedynie na koncentracji hormonów. Mężczyźni posiadają we krwi 5 razy więcej testosteronu niż kobiety, natomiast tylko 1/10 żeńskiej ilości estradiolu. Hormony te wykazują swe oddziaływanie już podczas rozwoju embrionalnego i w pierwszych 6 miesiącach życia. Tzw. okres mini-dojrzewania kończy się, gdy dziecko ma pół roku. Receptory testosteronu i estradiolu znajdują się również w mózgu i prawdopodobnie warunkują powstawanie różnic anatomicznych. Czy w związku z tym typowo „żeński” lub typowo „męski” sposób rozumowania ma swe źródło jeszcze w macicy?

Poszukując odpowiedzi na to pytanie naukowcy badali dziewczynki z zespołem nadnerczowo-płciowym, które na skutek wady genetycznej poddawane są przed i krótko po narodzeniu działaniu silnie skoncentrowanego testosteronu. Dziewczynki te preferują typowo chłopięce zabawki, jak na przykład samochody czy klocki, gardzą lalkami i naczyniami kuchennymi oraz umieją zadziwiająco dobrze rzucać piłką. Dane te jednak nie mogą niestety służyć za ścisły dowód, ponieważ nie wolno wykluczyć wpływu czynników środowiskowych na ludzkie zachowanie – możliwe jest bowiem, że dziewczynki traktowane były przez swoich rodziców jak chłopcy.

Niektóre badania zdolności kognitywnych dziewcząt z zespołem nadnerczowo-płciowym wykazały, że bardzo dobrze radzą sobie one w dyscyplinach, w których z reguły lepsi są chłopcy. Najnowsze analizy zaprzeczają jednak powyższym odkryciom i nie potwierdzają tej analogii.

Nie podlega dyskusji, że hormony płciowe mogą w zasadniczy sposób wpływać na sposób naszego rozumowania. W badaniach prowadzonych przez Markusa Hausmanna z Uniwersytetu w Durham kobiety wykonujące „typowo męskie” zadania osiągały przeważnie lepsze wyniki pod koniec cyklu hormonalnego, gdy koncentracja estradiolu była niska lub w przypadku, gdy posiadały wysoki poziom testosteronu. Poza tym Hausmann wykazał, że mężczyźni podczas rozwiązywania pewnych problemów tylko wtedy przewyższają kobiety, gdy są świadomi, że chodzi o zadania typowo męskie. Zgodnie z badaniem Hausmana, gdy mężczyzna poczuje wyzwanie dla swojej męskości, podwaja się koncentracja testosteronu w jego organizmie, a napęd hormonalny dba o osiągnięcie pomyślnego rezultatu.

Bez wątpienia istnieje kompleksowe wzajemne oddziaływanie między mózgiem a układem hormonalnym. Oprócz zarostu czy popędu płciowego hormony kierują również wyższymi funkcjami mózgu, będąc jednak stale przez ten organ kontrolowane.

Mózg

Męski mózg, chociażby ze względu na budowę ciała, jest średnio o 11 proc. większy niż mózg kobiety. Mężczyźni posiadają w korze mózgowej więcej komórek nerwowych. Szczegółowa analiza budowy mózgu również wykazuje różnice między kobietą a mężczyzną. Obszar odpowiedzialny za popęd seksualny, czyli pole przedwzrokowe podwzgórza jest u panów bezsprzecznie większe. U kobiet natomiast bardziej rozbudowane są niektóre obszary w przedniej części mózgu oraz kontrolujący ludzką pamięć hipokamp, wykazują to badania przeprowadzone przez dr Jill Goldstein, psychiatrę z Harvard Medical School. Goldstein twierdzi również, że płeć brzydka może pochwalić się większym płatem ciemieniowym, który odpowiedzialny jest za wyobraźnię przestrzenną. Ciało migdałowate (region w którym rodzą się takie uczucia jak strach, agresja czy podniecenie) jest w męskim mózgu również bardziej rozbudowane niż u kobiet.

Anatomiczne badania mózgu odkrywają coraz to nowsze „typowe” cechy płci męskiej i żeńskiej. Często jednak wyniki te nie są jednoznaczne bądź odmienność jest tak znikoma, że w przypadku eksperymentów prowadzonych na ogromną skalę można je uznać za dopuszczalne różnice statystyczne. Według neuropsychologa Lutza Jäncke z Zurychu drobne różnice nie mają żadnego znaczenia dla pojedynczych przypadków, poza tym odmienność w budowie anatomicznej nie zawsze idzie w parze z odmiennym funkcjonowaniem. Nie można nawet jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie, czy są to różnice wrodzone. – Ludzki mózg posiada nadzwyczajną zdolność przystosowywania się – mówi Jäncke. – W istocie jest to wiecznie ucząca się maszyna, która rozwija się latami w zależności od wpływów zewnętrznych i radzi sobie z najróżniejszymi zadaniami. Dotyczy to zarówno chłopców, jak i dziewcząt.

Nie można jednak zaprzeczyć, że kobiety i mężczyźni podczas wykonywania niektórych czynności w inny sposób wykorzystują półkule mózgowe. Wyniki badań Larry’ego Cahilla, neurobiologa z Uniwersytetu Kalifornijskiego wykazują, że u kobiet podczas przeżyć emocjonalnych bardziej aktywna jest lewa część ciała migdałowatego, dzięki czemu łatwiej jest im zapamiętać szczegóły zdarzenia. Mężczyźni natomiast mocniej uaktywniają prawą część ciała migdałowatego i w przyszłości pamiętać będą ogólny przebieg sytuacji.

Preferencje z dzieciństwa

Wielu rodziców twierdzi, że ich synkowie chcą się bawić tylko samochodami i pistoletami, natomiast córeczki wolą prowadzić wózek z lalką. Wciąż słychać zapewnienia, że dzieje się tak wyłącznie pod wpływem wewnętrznych uwarunkowań, co ma potwierdzać wrodzone różnice w mózgu. Naukowe udowodnienie tych tez jest jednak trudne. Rodzice postępują z dziećmi od pierwszego dnia inaczej w zależności od płci, nie zawsze sobie to uświadamiając.

Jako dowód wrodzonych różnic między płcią męską i żeńską wciąż przytaczany jest eksperyment Simona Baron-Cohena, psychologa z Uniwersytetu Cambridge przeprowadzony kilka lat temu w szpitalnym oddziale dla noworodków. Noworodkom pokazywano raz pojazd, a innym razem uśmiechniętą twarz współpracowniczki Cohena. Podczas eksperymentu dzieci filmowano, a następnie inni naukowcy oceniali ich reakcje – nie znając płci. Krótko po urodzeniu nie może być przecież mowy o istotnym wpływie wychowania na zachowanie – wszystkie zaobserwowane różnice muszą więc być wrodzone.

Baron-Cohen rzeczywiście mógł zaobserwować odmienność między noworodkami płci męskiej i żeńskiej: chłopcy preferują pojazdy, dziewczynki ludzkie twarze. W międzyczasie rozwinął on tezę o „pełnym empatii” żeńskim i systematyzującym męskim mózgu. Do dzisiaj nikt nie powtórzył jednak tych badań, być może dlatego, że zaobserwowane różnice nie były zbyt znaczące: mali chłopcy patrzyli przeciętnie przez 52 proc. czasu na pojazd, w przypadku dziewczynek było to 41 proc. czasu. Tezy Baron-Cohena popierane są natomiast przez badaczy z Instytutu Karolinska w Sztokholmie, którzy zdołali udowodnić, że uzależnione od płci upodobania małych dzieci mają związek z koncentracją testosteronu działającego na rozwój organizmu jeszcze przed narodzeniem.

Szczególną ostrożność należy zachować przy interpretacji wyników testów przeprowadzanych ze starszymi dziećmi, które zostały już w znacznym stopniu ukształtowane przez środowisko. Naukowcy z Uniwersytetu Stanowego w Arizonie wykazali, że dzieci preferują przede wszystkim te zabawki, które sugeruje się im jako pasujące do ich płci - nawet jeżeli w tradycyjnym sensie wcale takimi nie są. I tak niektóre upodobania chłopców czy dziewczynek z pozoru rodzą się samoistnie, w rzeczywistości są jednak przekazywane przez otoczenie jako zachowanie dla dziecka odpowiednie.

Zdolności poznawcze

Klasycznym pytaniem, które rodzi się zawsze, gdy zastanawiamy się nad różnicą w funkcjonowaniu umysłu dziewcząt i chłopców, jest kwestia ocen w szkole. Dziewczynki mają z reguły lepszą średnią ocen, chłopcy natomiast otrzymują lepsze oceny z matematyki i fizyki i w tych dziedzinach częściej osiągają znaczne sukcesy. Czy jest to kwestia płci, czy nabytych umiejętności? Różnice w uzdolnieniach matematycznych małych dzieci nie są szczególnie widoczne, dopiero w wieku dojrzewania stają się wyraźniejsze, co popiera tezę, że są efektem wpływu środowiska. A może to jednak zasługa hormonów? Psychologowie z Uniwersytetu w Arizonie dowiedli, że kobiety nagle wyzbywają się problemów z matematyką, jeżeli stają w obliczu rozwiązania problemu nie mając świadomości jego matematycznego charakteru. Różnice między zdolnościami panów i pań zanikły również wtedy, gdy psychologowie uzmysłowili kobietom, że tylko poczucie przynależności do własnej płci stoi im na przeszkodzie w rozwiązaniu matematycznego zadania.

Na przykładzie matematyki wyraźnie widać trudności, z jakimi boryka się nauka w udzielaniu jednoznacznych odpowiedzi na pytania o różnice między żeńskim i męskim umysłem. Czysto statystyczny pogląd na tę sprawę ignoruje odmienność w ramach jednej płci. Biorąc pod uwagę wpływ społeczeństwa, zmniejsza się rangę odkryć endokrynologii, lecz gdy zważa się wyłącznie na działanie hormonów, trudno jest wyjaśnić, dlaczego to właśnie chłopcy podczas rozwiązywania matematycznych zadań „zalewani” są testosteronem. Różnice płciowe wychodzą daleko poza granice jednej dyscypliny naukowej.

W uciążliwym poszukiwaniu jednoznacznych różnic między płcią piękną i brzydką można trafić na umiejętności, które mężczyźni opanowali lepiej niż kobiety. Umieją oni na przykład w myślach obracać trójwymiarowe przedmioty wokół różnych osi oraz trafnie rzucać do celu. Kobiety potrafią natomiast w krótkim czasie wymienić więcej słów rozpoczynających się na tę samą literę. Pojawia się jednak pytanie, jakie znaczenie mają te różnice? Zaskakującą odpowiedź proponuje nam Lutz Jäncke: „Percepcja przeciwnej płci jako coś bardzo odmiennego jest istotą ludzkiego rozmnażania się, a więc pozwala na przetrwanie ludzkiego gatunku.”

Autor oryginału: Birgit Herden
Źródło: gazeta.pl / Die Zeit


Brak komentarzy do tego artykułu. Aby dodać komentarz zaloguj się.



Powrót do: Na granicy płci

Logowanie
Nick:
Hasło:

Ankieta
Czy uzyskałeś pomoc od organizacji LGBT ?
Trans-Fuzja
Tęczówka
Lambda
KPH
innej organizacji
nie otrzymałem/am pomocy
nie szukałem/am pomocy
Skomentuj

Wyniki ankiet
Użytkownicy
Zarejestrowanych: 8233
On line: 30
Zalogowani:
Wyszukiwanie
Myśl na tę chwilę
Absurdem jest dzielić ludzi na dobrych i złych. Ludzie sš tylko czarujšcy i nudni
Oskar Wilde

Skórka
Organizacje i grupy LGBT


sekcja dla całego środowiska Trans

całe środowisko Trans


głównie Les/Gay

Zaprzyjaźnione strony

Crossdressing ogłoszenia



Trans randki
Trans rande
Transgender dating
Copyright (c) 2004-2015 by crossdressing.pl